1. Skip to Menu
  2. Skip to Content
  3. Skip to Footer>

ZAKON O PRAVIMA BORACA, VOJNIH INVALIDA I PORODICA POGINULIH BORACA ODBRAMBENO-OTADžBINSKOG RATA REPUBLIKE SRPSKE

Ponedjeljak, 30 Maj 2011 11:54

Autor Admin

PDF Ispis E-mail

ZAKON

O PRAVIMA BORACA, VOJNIH INVALIDA I PORODICA POGINULIH BORACA ODBRAMBENO-OTADžBINSKOG RATA REPUBLIKE SRPSKE

- Prečišćeni tekst -

(Objavljen u "Sl. glasniku RS", br. 55 od 27. juna 2007, 59/08, 118/09)

Glava prva

OSNOVNE ODREDBE

Član 1.

Ovim zakonom uređuju se uslovi, način i postupak za utvrđivanje statusa i prava boraca, ratnih i mirnodopskih vojnih invalida (u daljem tekstu: vojni invalid) i članova porodice poginulih, umrlih i nestalih boraca Odbrambeno-otadžbinskog rata (u daljem tekstu: porodica poginulog borca), članova porodica umrlih vojnih invalida, članova porodica poginulog ili umrlog vojnika na služenju vojnog roka i lica u rezervnom sastavu, način ostvarivanja prava, način obezbjeđenja novčanih sredstava te druga pitanja od značaja za ostvarivanje prava propisanih ovim zakonom.

Član 2.

Borac u smislu ovog zakona je lice koje je:
1. učestvovalo u oružanim akcijama, odnosno oružanoj borbi na teritoriji prethodne Socijalističke Federativne Republike Jugoslavije (u daljem tekstu: SFRJ u sastavu oružanih snaga i snaga državne bezbjednosti SFRJ ili vojnih formacija pod komandom tih oružanih snaga u vremenu od 17. avgusta 1990. do 19. maja 1992. godine, za odbranu Jugoslavije, odnosno Republike Srpske;
2. u ratu u bivšoj SFRJ, odnosno Bosni i Hercegovini u vremenu od 19. maja 1992. godine do 19. juna 1996. godine, kao pripadnik oružanih snaga Republike Srpske vršilo vojne i druge dužnosti za odbranu Republike Srpske.
Borac u smislu ovog zakona je i lice koje je kao dobrovoljac poslije 19. maja 1992. godine bilo pripadnik oružanih snaga Republike Srpske i kao takvo vršilo vojne i druge dužnosti za odbranu Republike Srpske.
Borac u smislu ovog zakona je i lice koje je vršilo vojne i druge dužnosti u vezi sa učestvovanjem u oružanoj akciji preduzetoj za vrijeme mira za odbranu Republike Srpske, odnosno Bosne i Hercegovine.
Borac u smislu ovog zakona je i lice koje je učestvovalo u antifašističkoj i oslobodilačkoj borbi tokom 20. vijeka kao pripadnik srpske, crnogorske vojske, Jugoslovenske vojske i borac NOR-a.

Član 3.

Vojni invalid je lice koje je kao pripadnik oružanih snaga SFRJ i oružanih snaga Republike Srpske u vršenju vojnih dužnosti u ratu ili miru, bez svoje krivice, zadobilo ranu, povredu, ozljedu ili bolest zbog koje je nastupilo oštećenje njegovog organizma.

Član 4.

Ratni vojni invalid je lice iz člana 2. st. 1. do 3. ovog zakona, koje je u oružanoj borbi ili oružanoj akciji u ratu ili miru, za očuvanje SFRJ, odnosno Republike Srpske, zadobilo ranu, povredu ili ozljedu, pa je zbog toga nastupilo oštećenje njegovog organizma najmanje za 20%, odnosno koje je pod istim okolnostima zadobilo bolest zbog koje je nastupilo oštećenje organizma najmanje za 40%.
Svojstvo ratnog vojnog invalida može ostvariti lice iz stava 1. ovog člana kod koga je oštećenje organizma nastupilo:
1. pod okolnostima iz člana 2. st. 1 do 3. ovog zakona;
2. pri vršenju vojnih dužnosti u stranoj zemlji koja je u oružanom sukobu, ako ga je na vršenje tih dužnosti uputio nadležni organ;
3. za vrijeme ratnog zarobljeništva u koje je dospjelo kao borac iz člana 2. st. 1. do 3. ovog zakona, odnosno kao lice iz tačke 2. ovog stava.
Ratni vojni invalid je i lice koje je kao pripadnik oružanih snaga Republike Srpske Krajine, a za odbranu Republike Srpske, pod okolnostima iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona zadobilo ranu, povredu ili ozljedu zbog koje je nastupilo oštećenje njegovog organizma od najmanje 20%, odnosno koje je pod istim okolnostima zadobilo bolest zbog koje je nastupilo oštećenje organizma najmanje za 40%.

Član 5.

Ratni vojni invalid koji naknadno ispuni uslove za sticanje svojstva mirnodopskog vojnog invalida zadržava svojstvo ratnog vojnog invalida, a invalidnost mu se utvrđuje prema ukupnom oštećenju organizma po oba osnova.

Član 6.

Mirnodopski vojni invalid je lice koje je u miru, kao vojnik na služenju vojnog roka, student vojne akademije, učenik srednje vojne škole, slušalac škole za rezervne oficire i lice u rezervnom sastavu, kao i dobrovoljac na vojnoj dužnosti u Vojsci Republike Srpske, u vršenju vojne službe ili dužnosti u vezi s tom službom zadobilo ranu, povredu ili ozljedu zbog koje je nastalo oštećenje njegovog organizma najmanje za 20%.

Član 7.

Mirnodopski vojni invalid je i lice iz člana 6. ovog zakona koje je zadobilo bolest koja je u uzročnoj vezi sa vršenjem vojne službe ili dužnosti u vezi sa tom službom, zbog čega je nastupilo oštećenje njegovog organizma najmanje za 60%.

Član 8.

Mirnodopski vojni invalid koji naknadno ispuni uslove za sticanje svojstva ratnog vojnog invalida stiče svojstvo ratnog vojnog invalida, a invaliditet mu se utvrđuje prema ukupnom oštećenju organizma po oba osnova.

Član 9.

Nehat se ne smatra krivicom u smislu odredbe člana 3. ovog zakona.

Član 10.

Pod vršenjem službe ili dužnosti u vezi sa službom u vojsci smatra se vršenje dužnosti koja se, po odredbama zakona i drugih propisa kojima se uređuje služba u vojsci smatra vršenjem službe, odnosno dužnosti u vezi sa službom, uključujući i odlazak u jedinicu, na borbeni položaj i odobreni povratak iz jedinice.
Pod obaveznom vojnom službom podrazumijeva se vršenje vojne obaveze po odredbama zakona kojim se uređuje vojna obaveza.

Član 11.

Porodica poginulog borca je porodica lica koje je poginulo, umrlo ili nestalo pod okolnostima iz člana 2. st. 1. do 3. ovog zakona ili je umrlo od posljedica rane, povrede, ozljede ili bolesti zadobijene pod tim okolnostima u roku od jedne godine od dana nastanka oštećenja organizma.
Porodica poginulog borca je i porodica lica koje je kao lice iz člana 4. stav 3. ovog zakona poginulo, umrlo ili nestalo, pod okolnostima iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona ili je umrlo od posljedica rane, povrede, ozljede ili bolesti zadobijene u ovim okolnostima u roku od jedne godine od dana nastanka oštećenja organizma.

Član 12.

Prava na mjesečna primanja i pravo na zdravstvenu zaštitu propisana ovim zakonom može ostvariti i lice koje je vršeći dužnost svoje službe kao pripadnik civilne zaštite, službe osmatranja i obavještavanja, radnik jedinice veze Ministarstva odbrane, radnik Ministarstva unutrašnjih poslova i pripadnik radne obaveze koje je po naređenju nadležnog organa učestvovalo u aktivnostima vezanim za oružanu akciju ili borbena dejstva i u vršenju tih aktivnosti zadobilo ranu, povredu, ili ozljedu zbog koje je nastupilo oštećenje njegovog organima najmanje za 20%, odnosno koje je pod istim okolnostima zadobilo bolest zbog koje je nastupilo oštećenje njegovog organizma najmanje za 40%.
Prava na mjesečna primanja i pravo na zdravstvenu zaštitu predviđena ovim zakonom mogu ostvariti i članovi porodice lica iz stava 1. ovog člana, koja su poginula, umrla ili nestala pod navedenim okolnostima ili su umrla od posljedice rane, povrede, ozljede ili bolesti zadobijene pod tim okolnostima u roku od jedne godine od dana nastanka oštećenja organizma.
Lica iz st. 1. i 2. ovog člana ne mogu ostvariti status borca, ratnog vojnog invalida i člana porodice poginulog borca.

Član 13.

Na zahtjev roditelja i članova uže porodice borca koji je umro ili poginuo bez svoje krivice za vrijeme odobrenog odsustva iz jedinice priznaće se pravo na posebno mjesečno primanje u visini od po 30% od osnovice iz člana 17. ovog zakona.
Pravo iz stava 1. ovog člana može se priznati i roditeljima i članovima uže porodice borca koji je izvršio samoubistvo, ukoliko ne mogu ostvariti status porodice poginulog borca i prava po osnovu tog statusa.
Licima iz st. 1. i 2. ovog člana može se priznati i pravo na zdravstveno osiguranje, odnosno zdravstvenu zaštitu u obimu predviđenom za radnika osiguranika, pod uslovom da ne mogu biti osigurana ni po kom drugom osnovu.
Odredba stava 1. ovog člana o visini primanja odnosi se i na pravo na mjesečno primanje stečeno po propisima koji su važili do dana stupanja na snagu ovog zakona.

Član 14.

Status, odnosno prava propisana ovim zakonom mogu ostvariti članovi porodice poginulog, odnosno umrlog lica:
1. bračni drug i djeca (rođena u braku ili van braka i usvojena djeca u daljem tekstu: uža porodica).
Članom uže porodice smatra se i lice iz vanbračne zajednice ukoliko je sa poginulim, odnosno umrlim imalo djece, kao i pastorče ukoliko ga je poginuli, odnosno umrli izdržavao najmanje tri godine neposredno prije smrti;
2. roditelji, odnosno usvojioci ako je usvojenje potpuno;
3. očuh i maćeha ukoliko nema roditelja, odnosno usvojioca i ako su poginulog, odnosno umrlog izdržavali ili je on njih izdržavao najmanje tri godine neposredno prije smrti;
4. djed i baba po ocu i majci ukoliko ih je poginuli, odnosno umrli izdržavao najmanje tri godine neposredno prije smrti;
5. brat i sestra ukoliko ih je poginuli, odnosno umrli izdržavao najmanje tri godine neposredno prije smrti i ukoliko nema drugih lica koja su po zakonu obavezna da ih izdržavaju.

Član 15.

Status, kao ni prava propisana ovim zakonom ne mogu ostvariti:
1. lica koja su prebjegla neprijatelju ili su sarađivala sa neprijateljem;
2. lica koja su pobjegla iz vojske ili sa vojne dužnosti i nisu se vratila u sastav oružanih snaga do kraja rata;
3. lica koja su se sama ranila ili povrijedila radi izbjegavanja vojne dužnosti;
4. lica osuđena pravosnažnom sudskom presudom zbog učestvovanja u ratu na strani neprijatelja i protiv srpskog naroda;
5. lica koja su izbjegla vojnu obavezu.
Status i prava propisana ovim zakonom ne mogu ostvariti članovi porodice lica iz stava 1. ovog člana, kao i članovi porodice koji su osuđeni za djela iz stava 1. tačka 4. ovog člana.

Član 16.

Status i prava propisana ovim zakonom mogu ostvariti državljani Republike Srpske, odnosno Bosne i Hercegovine, a strani državljani i lica bez državljanstva samo ako ih ne ostvaruju od države čiji su državljani ili od države na čijoj teritoriji imaju prebivalište.
Status i prava propisana ovim zakonom ne mogu ostvariti ni lica koja su državljani Republike Srpske, ako ih ostvaruju u jednoj od država nastalih od prethodne SFRJ.
Lica koja nemaju prebivalište u Republici Srpskoj mogu ostvariti prava na novčana primanja i naknade predviđene ovim zakonom, a pravo na zdravstvenu zaštitu samo u skladu sa propisima iz oblasti zdravstva.
Prava na mjesečna primanja po ovom zakonu ne mogu ostvariti lica čije imovinsko stanje prelazi utvrđeni cenzus.
Licima iz stava 4. ovog člana smatraju se:
1. vojni invalidi od sedme do desete kategorije i
2. lica iz čl. 13. i 60. Zakona.
Odredba stava 5. tačka 2. ovog člana ne odnosi se na djecu.
Vlada Republike Srpske će uredbom utvrditi visinu imovinskog cenzusa, kriterijume, uslove i postupak za njegovu primjenu.

Član 17.

Mjesečna primanja po ovom zakonu su: lična invalidnina, dodatak za njegu i pomoć, ortopedski dodatak, dopunsko materijalno obezbjeđenje, porodična invalidnina i uvećana porodična invalidnina.
Osnovica za obračun mjesečnih primanja iz stava 1. ovog člana utvrđuje se u početnom iznosu od 468,00 KM.
Osnovica iz stava 2. ovog člana usklađuje se početkom svake godine sa indeksom kretanja maloprodajnih cijena u prethodnoj godini, prema saopštenju Zavoda za statistiku Republike Srpske, i visinom raspoloživih sredstava planiranih u budžetu Republike Srpske za tekuću godinu.
Odluku o usklađivanju osnovice donosi Vlada Republike Srpske.

Glava druga

UTVRĐIVANjE STATUSA I PRAVA BORACA Utvrđivanje statusa borca

Član 18.

Borci iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona, prema vremenu stupanja u oružane snage SFRJ, odnosno Republike Srpske, dužini učešća i uslovima angažovanja u periodu od 17. avgusta 1990. godine do demobilizacije, a najkasnije do 19.juna 1996. godine, razvrstavaju se u sedam kategorija.

Član 19.

Borac prve kategorije je lice iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona koje je bilo angažovano 42 mjeseca i duže, od čega u zoni borbenih dejstava najmanje 32 mjeseca.
Status borca prve kategorije imaju i borci koji su odlikovani nekim od odlikovanja za ispoljenu ličnu hrabrost u ratu, bez obzira na dužinu i uslove angažovanja
Odlikovanjima, u smislu stava 2. ovog člana, smatraju se: Orden Nemanjića, Orden Karađorđeve zvijezde, Orden Miloša Obilića, Medalja majora Milana Tepića, Medalja zasluga za narod, Zlatna medalja za hrabrost i Srebrna medalja za hrabrost.

Član 20.

Borac druge kategorije je lice iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona koje je bilo angažovano 38 mjeseci i duže, od čega u zoni borbenih dejstava najmanje 28 mjeseci.

Član 21.

Borac treće kategorije je lice iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona koje je bilo angažovano 32 mjeseca i duže, od čega u zoni borbenih dejstava najmanje 26 mjeseci.

Član 22.

Borac četvrte kategorije je lice iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona koje je bilo angažovano 24 mjeseca i duže, od čega u zoni borbenih dejstava najmanje 18 mjeseci.

Član 23.

Borac pete kategorije je lice iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona koje je bilo angažovano 18 mjeseci i duže, od čega u zoni borbenih dejstava najmanje 14 mjeseci.

Član 24.

Borac šeste kategorije je lice iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona koje je bilo angažovano 12 mjeseci i duže, od čega u zoni borbenih dejstava najmanje osam mjeseci.

Član 25.

Borac sedme kategorije je lice iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona koje je bilo angažovano u zoni borbenih dejstava manje od osam mjeseci, odnosno van zone borbenih dejstava, bez obzira na dužinu angažovanja.

Član 26.

Pod zonom borbenih dejstava, u smislu ovog zakona, smatra se prostor u kome su izvođena borbena dejstva na kopnu, vodenoj površini ili vazduhu, određen i ograničen po frontu linijom dodira i po dubini do zadnje granice dometa neprijateljskog taktičkog naoružanja sa kojim je neprijatelj djelovao u ratu, u zoni odgovornosti jedinice kojoj je borac pripadao.

Član 27.

Kao vrijeme angažovanja u oružanim snagama SFRJ, odnosno Republike Srpske, u smislu ovog zakona, smatra se i vrijeme odsustva po osnovu bolovanja ili privremene nesposobnosti za vojnu službu, odobrenih na osnovu nalaza i mišljenja nadležnih vojnoljekarskih komisija, kao i vrijeme provedeno u zarobljeništvu.

Član 28.

Borci iz člana 2. st. 1. i 2. ovog zakona koji su usljed rane, povrede, ozljede ili bolesti zadobijenih pod tim okolnostima oglašeni trajno nesposobnim za vojnu službu na osnovu nalaza i mišljenja nadležnih vojnoljekarskih komisija, zavisno o